İkinci el araç alım-satımında hem alıcı hem de satıcı taraf için en önemli unsurlardan biri güvenilir bir değer tespitidir. Bu süreçte iki temel araç öne çıkar:

• Araç değerleme sistemleri

• Ekspertiz raporları

Peki bu iki yöntem arasında nasıl bir ilişki var?
Araç değerleme sistemi ile ekspertiz raporu birbirini tamamlayan mı, yoksa çelişen mi yapılar?
Bu yazıda, bu iki hizmetin detaylarını, farklılıklarını ve ne kadar tutarlı olduklarını inceliyoruz.

---

1. Araç Değerleme Sistemi Nedir?

Araç değerleme sistemi, dijital olarak çalışan bir algoritmadır. Bu sistemler genellikle şu verileri kullanır:

• Marka, model, yıl

• Motor tipi, donanım seviyesi

• Kilometre bilgisi

• Hasar kaydı (tramer)

• Piyasa trendleri

• Bölgesel arz-talep dengesi

Bunlar üzerinden ortalama bir piyasa değeri hesaplanır. Sistematik ve hızlıdır.
Çoğu zaman 1 dakika içinde aracınızın güncel satış değerini öğrenebilirsiniz.

???? Avantajı:

• Hızlıdır, dijitaldir, karşılaştırmalı veri sunar.

???? Dezavantajı:

• Fiziksel hasarlar, motor durumu gibi detayları göremez.

---

2. Ekspertiz Raporu Nedir?

Ekspertiz, aracın yerinde uzman kişiler tarafından kontrol edilerek hazırlanan teknik rapordur. Kapsadığı alanlar:

• Kaporta ve boya kontrolü

• Şase, direk, panel incelemeleri

• Motor-mekanik testleri

• Süspansiyon, fren ve yürüyen aksam

• Diagnostik (arıza tespiti)

• Dyno test (motor performansı)

Bu rapor, aracın gerçek fiziksel durumu hakkında bilgi verir. Özellikle alıcı için çok önemlidir.

???? Avantajı:

• Aracın mevcut teknik durumunu birebir gösterir.

???? Dezavantajı:

• Değeri hesaplamaz; sadece durum raporudur.

---

3. Değerleme Sistemi mi, Ekspertiz mi Daha Güvenilir?

Aslında bu iki yöntem birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.
Araç değerleme sistemi bir referans fiyat sunar; ekspertiz raporu ise bu fiyata ne kadar yaklaşıldığını gösterir.

Örneğin:

• Sistem, 2020 model bir araca 950.000 TL değer biçmiş olabilir.

• Ekspertiz ise motor performans düşüklüğü, boya tespiti ve yürüyen aksamda sorunlar belirler.

• Bu durumda gerçek satış değeri 900.000 TL’ye kadar düşebilir.

---

4. Tutarlılık Testi: Örnek Durum Senaryosu

Bu örneklerde görüldüğü gibi, ekspertiz raporu, değerleme sisteminin önerdiği fiyatı aşağı ya da yukarı yönlü güncelleyebilir.

---

5. Ne Zaman Hangisini Tercih Etmelisiniz?

Araç Satın Alacaksanız:

• Önce değerleme sistemiyle piyasa araştırması yapın.

• Ardından ekspertizle durumu doğrulayın.

• İkisini birlikte yorumlayarak karar verin.

Araç Satacaksanız:

• Ön değerleme alın (örneğin: ototikla.com gibi sistemlerden).

• Ekspertize gidip durumu netleştirin.

• Alıcıya iki belgeyi birden sunarak güven kazanın.

---

6. Değerleme ve Ekspertiz Tutarsızsa Ne Yapmalı?

Tutarsızlık varsa paniğe gerek yok. Şu adımları izleyin:

• Ekspertiz raporundaki detayları dikkatle inceleyin.

• Değerleme sistemine hasar detaylarını manuel olarak girin (bazı sistemlerde bu seçenek vardır).

• Birden fazla değerleme sisteminden ortalama alın.

• Ekspertiz yapan firmadan güncel piyasa değerlendirmesi isteyin.

---

7. Gelecekte İkili Entegrasyon Artacak

Birçok dijital araç platformu artık ekspertiz verisini sistemlerine entegre ediyor.
Bu sayede:

• Değerleme algoritmaları daha doğru sonuç veriyor

• Ekspertiz merkezleri fiyat tahmini sunabiliyor

• Alıcı-satıcı güven ilişkisi hızla kuruluyor

Yani yakın gelecekte bu iki sistem birleşik bir çözüm olarak karşımıza çıkacak.

---

Sonuç: Değerleme Sistemleri ile Ekspertiz Raporları El Ele Gitmeli

Araç değerleme sistemleri, araç fiyatını hızlı ve genel olarak sunar.
Ekspertiz raporları ise aracın teknik ve kozmetik detaylarını ortaya koyar.
En iyi sonuç için her ikisi de birlikte kullanılmalıdır.

Hem doğru fiyat, hem güvenli alışveriş, hem de şeffaf satış için bu iki yöntemi entegre kullanmak en iyi yaklaşımdır.